Przelicznik jednostek typograficznych – sprawdź 18 jednostek

Ostatnia aktualizacja treści:

12 pt to 4,233 mm, a 12 punktów Didota 4,513 mm, bo punkt ma kilka systemów. Wpisz liczbę w polu Konwertuj z i wybierz jednostki z list pod polami. Przeliczysz punkty DTP, amerykańskie i Didota, cycero, piki, piksele CSS, em i rem, milimetry, cale i twipy.

pt
mm

Jak przeliczyć punkty na milimetry i inne jednostki typograficzne?

Wpisz liczbę w polu Konwertuj z i wybierz jej jednostkę z listy pod polem, a pod polem Konwertuj na wybierz jednostkę wyniku. Na starcie stoją punkty DTP i milimetry. Wynik pojawia się już podczas pisania i działa w obie strony: gdy wpiszesz liczbę w polu Konwertuj na, przelicznik policzy pierwsze pole.

Em i rem nie mają stałego rozmiaru, więc gdy wybierzesz em, pod polami pojawi się pole Font-size rodzica, a przy rem pole Bazowy font-size. Oba startują od 16 px, czyli od domyślnego rozmiaru pisma w przeglądarkach[1]. Przy pozostałych jednostkach tych pól nie ma.

Jednostkę możesz też wpisać razem z liczbą, np. „12 pkt”, „2 cc” albo „1.5em” skopiowane z arkusza stylów, a przelicznik ustawi ją przy polu. Samo „12 punktów” ustawi punkt DTP i podpowie, że punktów jest kilka rodzajów. Przycisk Kopiuj wynik kopiuje liczbę z pola Konwertuj na, a Wyczyść wszystko czyści oba pola.

Ile milimetrów ma punkt typograficzny?

Blok metalowych czcionek złożonych w wiersze tekstu, z literami w lustrzanym odbiciu, przewiązany sznurkiem
Na zdjęciu widać tekst złożony z metalowych czcionek i przewiązany sznurkiem, z literami w lustrzanym odbiciu. W takim składzie stopień pisma to wysokość płaszczyzny czołowej czcionki, mierzona w punktach typograficznych. Zdjęcie: Hannes Wolf, Unsplash

Punkt typograficzny ma, zależnie od systemu, od ok. 0,351 do ok. 0,376 mm. Dziś standardem jest punkt z PostScriptu, nazywany punktem DTP: powstał z punktu amerykańskiego zaokrąglonego tak, żeby cal miał równe 72 punkty[2]. Tak samo definiuje punkt CSS[3], więc punkt ma ok. 0,3528 mm.

W tradycyjnym zecerstwie w Polsce liczono w systemie Didota, a w USA i Wielkiej Brytanii w systemie amerykańskim[2]. Punkt amerykański to 1/72,27 cala[4], czyli ok. 0,3515 mm. Punkt Didota ma kilka definicji metrycznych: niemiecka norma DIN 16507 przyjmuje 0,376065 mm[5], a Hermann Berthold ustalił, że 798 punktów to 30 cm, więc punkt to 1/2660 metra, ok. 0,3759 mm. Tę drugą wartość podaje podręcznik WSiP „Przygotowanie typograficzne form drukowanych” z 1989 roku, na który powołuje się polska Wikipedia[2].

Przelicznik ma każdą z tych definicji jako osobną jednostkę. „Punkt Didota” bez dopisku to wartość z DIN, taka sama jak w przełączniku na stronie punktów na milimetry, a punkt Bertholda stoi obok niego w grupie System Didota.

Ile milimetrów ma punkt w każdym systemie?

Tabela porównuje pięć definicji punktu, które zna przelicznik. Liczby policzył przelicznik i zaokrąglił do sześciu cyfr znaczących.
PunktW milimetrachW punktach DTPPunktów na cal
punkt DTP (pt)0,352778172
punkt amerykański0,351460,99626472,27
punkt Didota (dd)0,3760651,0660167,5415
punkt Bertholda0,375941,0656667,564
nowy punkt Didota (nd)0,3751,0629967,7333

Ile milimetrów ma czcionka 12 pt?

Czcionka 12 pt ma stopień 4,233 mm, czyli 16 px na ekranie. Tabela podaje to samo przeliczenie dla rozmiarów z listy w Wordzie i stopni spotykanych w druku. Word przyjmuje rozmiar od 1 do 1638 pt w krokach co 0,5[6].
Rozmiar czcionkiW milimetrachW pikselach CSSW punktach Didota
6 pt2,11785,628
8 pt2,82210,677,505
9 pt3,175128,443
10 pt3,52813,339,381
11 pt3,88114,6710,32
12 pt4,2331611,26
14 pt4,93918,6713,13
16 pt5,64421,3315,01
18 pt6,352416,89
24 pt8,4673222,51
36 pt12,74833,77
48 pt16,936445,03
72 pt25,49667,54
Stopień pisma to wysokość pola znaku, a nie samych liter, więc wielka litera w czcionce 12 pt jest niższa niż 4,23 mm[7]. Jak wysokie są litery w Arialu czy Times New Roman, sprawdzisz na stronie punktów na milimetry.

Ile milimetrów ma cycero, a ile punktów ma kwadrat?

Cycero to 12 punktów Didota, a kwadrat to 4 cycera, czyli 48 punktów[2]. W DTP tę samą rolę pełni pika: 12 punktów DTP, czyli szósta część cala[3]. Tabela podaje długość tych miar w każdym systemie, policzoną przelicznikiem.
MiaraW punktach swojego systemuW milimetrach
cycero124,51278
cycero Bertholda124,51128
nowe cycero124,5
kwadrat (4 cycera)4818,0511
kwadrat Bertholda4818,0451
pika DTP124,23333
pika amerykańska124,21752
Polska Wikipedia podaje cycero 4,5113 mm i kwadrat 18,0451 mm, bo liczy z punktu Bertholda[2].

Jak nazywały się stopnie pisma?

W tradycyjnym zecerstwie stopnie pisma miały zwyczajowe nazwy, np. petit to 8 punktów, a borgis 9[7]. Tabela łączy te nazwy z liczbą punktów Didota i milimetrami według DIN.
NazwaPunkty DidotaW milimetrachW punktach DTP
nonplusultra20,75212,13
brylant31,1283,2
diament41,5044,26
perl51,885,33
nonparel62,2566,4
kolonel (mignon)72,6327,46
petit83,0098,53
borgis (burgos)93,3859,59
garmond103,76110,7
brevier114,13711,7
cycero (pica)124,51312,8
średnian (mitel)145,26514,9
tercja166,01717,1
dwugarmond207,52121,3
półkwadrat249,02625,6
dwuśrednian2810,5329,8
dwutercja3212,0334,1
konkordans3613,5438,4
kwadrat4818,0551,2
Te same nazwy w innych krajach znaczą czasem co innego: polski konkordans ma 36 punktów[7], a niemiecka Konkordanz 48[8].

Czym różni się punkt w Wordzie i w LaTeX-u?

Word liczy w punktach DTP, 72 na cal[9]. TeX i LaTeX mają osobne skróty dla każdego systemu: pt to u nich punkt amerykański (72,27 na cal), bp („big point”) to punkt DTP, dd to punkt Didota, a cc to cycero, czyli 12 dd[4]. Dlatego czcionka 12 pt z LaTeX-a ma 4,218 mm, a 12 pt z Worda 4,233 mm.

Różnica wynosi ok. 0,4%. Punkt Didota Knuth definiuje w TeX-u proporcją 1157 dd = 1238 pt[4], co daje 0,3760650 mm, czyli wartość z DIN co do siódmej cyfry.

Ile pikseli ma em i rem?

W CSS em to font-size elementu, w którym go użyto, a rem to em elementu głównego strony (html)[3]. Gdy nikt nie zmienił rozmiaru pisma, przeglądarka przyjmuje zwykle 16 px, więc 1 em i 1 rem mają wtedy po 16 px[1], czyli 12 pt.

We właściwości font-size em liczy się od pisma rodzica: przy rodzicu 20 px wartość 1,5 em to 30 px, a rem dalej liczy się od elementu html. Pole Font-size rodzica przyjmuje od 1 do 200 px, a Bazowy font-size od 1 do 100 px, tak jak na stronie em na piksele i rem na piksele.

Piksel CSS ma zawsze 1/96 cala, czyli 0,75 pt[3]. Piksel ekranu przy dowolnym DPI przeliczysz w przeliczniku pikseli i DPI.

Ile pikseli i punktów mają popularne wartości rem?

Tabela pokazuje wartości rem z arkuszy stylów przy bazowym font-size 16 px i 10 px. Drugą wartość ustawia się czasem w html, żeby 1 rem dawał okrągłe 10 px.
WartośćPiksele przy 16 pxPunkty DTP przy 16 pxPiksele przy 10 px
0,75 rem1297,5
0,875 rem1410,58,75
1 rem161210
1,25 rem201512,5
1,5 rem241815
2 rem322420
3 rem483630

Czym są nowy punkt Didota, ćwierćmilimetr i twip?

Nowy punkt Didota (nd) ma równe 0,375 mm, a nowe cycero (nc) 12 nd, czyli 4,5 mm. Ten metryczny punkt zaproponowała ISO w 1975 roku, a TeX w odmianie pdfTeX zna go od wersji 1.30.0[10].

Normy japońska i niemiecka zamiast punktu wybrały moduł 1/4 mm[5]. CSS ma go jako ćwierćmilimetr (Q), czterdziestą część centymetra[3], więc czcionka 16 Q ma 4 mm.

Twip to dwudziesta część punktu DTP, więc cal ma 1 440 twipów. W tej jednostce starszy format Worda (.doc) zapisuje marginesy i wymiary strony[11], a w XML-u plików .docx ta sama dwudziesta część punktu nazywa się dxa[12].

Jakie jednostki zna ten przelicznik?

Przelicznik zna 18 jednostek. Tabela podaje, ile milimetrów ma każda z nich i ile to punktów DTP przy piśmie 16 px.
JednostkaW milimetrachW punktach DTPGrupa na liście
punkt DTP (pt)0,3527781Najczęściej używane
pika DTP (pc)4,2333312Najczęściej używane
piksel CSS (px)0,2645830,75Najczęściej używane
em4,2333312Najczęściej używane
rem4,2333312Najczęściej używane
ćwierćmilimetr (Q)0,250,708661CSS
milimetr (mm)12,83465Najczęściej używane
centymetr (cm)1028,3465Metryczne (układ SI)
cal (in)25,472Imperialne
punkt amerykański0,351460,996264System amerykański (TeX)
pika amerykańska4,2175211,9552System amerykański (TeX)
punkt Didota (dd)0,3760651,06601System Didota
cycero (cc)4,5127812,7921System Didota
punkt Bertholda0,375941,06566System Didota
cycero Bertholda4,5112812,7879System Didota
nowy punkt Didota (nd)0,3751,06299System Didota
nowe cycero (nc)4,512,7559System Didota
twip0,01763890,05Jednostki plików Office
Wartości są zaokrąglone do sześciu cyfr znaczących. Em i rem mają w tabeli rozmiar przy 16 px, bo ich prawdziwa wartość zależy od pól pisma.

Jakie zapisy przyjmuje pole Konwertuj z?

Pole przyjmuje liczbę w kilku zapisach, także razem z jednostką. Tabela pokazuje, co przelicznik zrobi z każdym wpisem, gdy przy polu Konwertuj z stoją punkty DTP, a przy polu Konwertuj na milimetry. Wyniki policzył sam przelicznik.
Co wpisujeszJednostka przy polu Konwertuj zWynik w polu Konwertuj naJak to czytamy
12punkt DTP (pt)4,23333333333333 mmLiczba bez jednostki liczy się w jednostce wybranej przy polu, czyli w punktach DTP.
10,5punkt DTP (pt)3,70416666666667 mmPrzecinek jest znakiem dziesiętnym, więc liczymy dziesięć i pół punktu, jak rozmiar 10,5 w Wordzie.
1.500punkt DTP (pt)0,529166666666667 mmSamotną kropkę pole czyta zawsze jako znak dziesiętny, więc liczymy półtora punktu. Pod polem pojawi się podpowiedź „Odczytano jako 1,5. Jeśli chodziło o 1500, wpisz 1500.”
12 pktpunkt DTP (pt)4,23333333333333 mmSkrót punktu z polskiego Worda ustawia przy polu punkt DTP.
2 cccycero (cc)9,02556 mmSkrót cc z TeX-a ustawia cycero.
10 ddpunkt Didota (dd)3,76065 mmSkrót dd z TeX-a ustawia punkt Didota.
1.5emem6,35 mmWartość skopiowana z arkusza stylów ustawia em i liczy się przy piśmie rodzica 16 px.
72 bppunkt DTP (pt)25,4 mmSkrót bp z TeX-a to ten sam punkt DTP, więc 72 bp dają cal.
1440 dxatwip25,4 mmJednostka dxa z XML-u Worda liczy się w twipach.

Źródła

  1. font-size (wersja angielska) — MDN Web Docs
  2. Punkt typograficzny — Wikipedia
  3. CSS Values and Units Module Level 4, §6.1.1 i §6.2 (wersja angielska) — W3C
  4. The TeXbook, rozdz. 10 „Dimensions” (wersja angielska) — D. E. Knuth, CTAN
  5. Point (typography) (wersja angielska) — Wikipedia
  6. Zmienianie rozmiaru czcionki — Microsoft Support
  7. Stopień pisma — Wikipedia
  8. Schriftgrad (wersja niemiecka) — Wikipedia
  9. Application.InchesToPoints method (Word) (wersja angielska) — Microsoft Learn
  10. The pdfTeX user manual, dodatek B (wersja angielska) — Hàn Thế Thành i in., CTAN
  11. [MS-DOC]: Example of a section (wersja angielska) — Microsoft Learn
  12. TableWidthUnitValues Enum (DocumentFormat.OpenXml.Wordprocessing) (wersja angielska) — Microsoft Learn

Wszystkie wartości w tabelach wyliczyliśmy z definicji jednostek i sprawdziliśmy rachunkowo przed publikacją. Dane historyczne i nazwy lokalnych jednostek opieramy na źródłach wymienionych wyżej.

Ostatnia aktualizacja treści: · przygotował i sprawdził zespół Arteon

Najczęściej zadawane pytania o jednostki typograficzne

Jaki rozmiar czcionki ma 1 cm?

Stopień 1 cm to 28,35 pt, więc w Wordzie wpisz 28,5.

Co znaczy „p.” w starych katalogach czcionek?

W Polsce skrót „p.” oznaczał punkt systemu Didota[2], więc „pismo 10 p.” to garmond, ok. 3,76 mm. Wpisz „10 p.” w polu, a przelicznik ustawi punkt Didota.

Zrzut ekranu darmowego narzędzia Arteon: Przelicznik jednostek typograficznych – sprawdź 18 jednostek

Masz pytanie lub sugestię?

Jeśli brakuje Ci jakiejś jednostki albo wynik różni się od tego, co pokazuje Twój program, napisz do nas. Najbardziej pomoże nam nazwa programu i wartości, które w nim widzisz.